1. Cổ phiếu đội lái là gì?
“Đội lái” là tiếng lóng dành cho nhóm các nhà đầu tư có vốn chuyên câu kết, thông đồng với nhau để cùng đánh lên hoặc dìm giá cổ phiếu (tạo sóng) nhằm hưởng lợi từ chênh lệch giá.
Thao túng thị trường chứng khoán thường xuất hiện ở những thị trường sơ khai, mới hình thành khi mà tâm lý đám đông còn chi phối xu thế đầu tư, đồng thời hành lang pháp lý còn chưa rõ ràng, chặt chẽ để quản lý.
Một nhóm các nhà đầu tư thường lợi dụng điều đó để thông đồng liên kết với nhau, tập trung vào một số mã cổ phiếu nhất định, tạo ra cung cầu ảo (tự mua tự bán) để thu hút các nhà đầu tư khác trên thị trường cùng tham gia mua bán mã cổ phiếu đó. Những lần tạo ra giá lên, giá xuống được gọi là sóng chứng khoán. Khi giá cổ phiếu lên cao, họ sẽ bán tháo để thu lợi nhuận.
Xem thêm: Cổ phiếu Penny – sự lựa chọn của những nhà đầu tư mạo hiểm
2. Nhận diện đội lái
Để có thể thao túng cả một thị trường đầu tư, các thành viên đội lái sẽ phải hội tụ đủ các tiêu chí: có chuyên môn sâu, tiềm lực tài chính mạnh và những mối quan hệ rộng.
Điều này giải thích cho việc xuất thân của đa số các thành viên đội lái thường là cổ đông nội bộ công ty, các nhà đầu tư máu mặt hay thậm chí là các quỹ trên thị trường.
Những chiêu trò làm giá chứng khoán của đội lái
Để có thể làm giá chứng khoán, đầu tiên, các thành viên đội lái sẽ phân chia nhau tìm kiếm các mã cổ phiếu hội tụ đủ yếu tố như: giá thấp, thông tin hỗ trợ không minh bạch, hoạt động trong ngành tương đối hấp dẫn, số lượng niêm yết và khối lượng giao dịch chưa cao. Đặc biệt, cổ phiếu niêm yết phải tập trung, ít bị chia tách.
Sau khi gom đủ hàng, đội lái sẽ phối hợp với lãnh đạo công ty hoặc các nhà môi giới để tung các tin đồn, tư vấn hoặc đưa ra các dự báo có lợi theo kịch bản của đội lái.
Sự kết hợp của các nhân tố này diễn ra cực kỳ bí mật, đảm bảo không có thông tin rò rỉ ra ngoài. Chính vì vậy, cũng chỉ một số người nhất định trong đội lái mới được biết và thực hiện các giao dịch ngầm này.
Tiếp theo, đội lái sẽ tập trung đẩy giá trần lên liên tục. Do đội lái đã nắm giữ được lượng cổ phiếu khá lớn từ khi mua gom ở vùng giá thấp nên lượng cung trên sàn sẽ không còn nhiều, kết hợp thêm các thông tin tốt đã được tung ra và động thái đặt mua cổ phiếu với số lượng lớn với giá cao liên tục đẩy giá lên trần sẽ khiến các nhà đầu tư khác đổ tiền vào mua theo do FOMO.
Xem thêm: FOMO là gì? Tại sao FOMO lại đáng sợ? Kinh nghiệm để vượt qua FOMO
Đến khi đạt trần sẽ duy trì dư mua trần bằng cách tiếp tục đổ lệnh lớn để tạo cảm giác nhưng thực chất là cầu ảo vì biết đặt lệnh cũng không khớp. Nhiều nhà đầu tư khác thấy cổ phiếu mình lên trần sẽ xả hàng (nhưng sẽ không nhiều) hoặc tiếp tục nắm giữ nên tầm 2 ngày sau là đã hết hàng để bán.
Giai đoạn cuối cùng: Xả hàng. Đội lái sẽ bán ra cổ phiếu dần dần cho đến khi nhà đầu tư nhỏ lẻ tháo chạy.
Kết quả, đội lái, các cổ đông lớn hay cả nhóm lãnh đạo công ty sẽ kịp thời xả hàng và kiếm bộn tiền. Các nhà đầu tư nhỏ lẻ do ăn theo nên thường vào sóng chậm nhịp, rút ra muộn hơn hoặc không kịp rút ra và mắc kẹt với lượng cổ phiếu bán không ai mua. Lợi nhuận “đội lái” kiếm được có thể lên tới 20-30% trong một tuần. Chính vì lợi nhuận “khủng” như vậy, nhiều biện pháp quản lý đã được đặt ra nhưng vẫn không làm chùn tay “đội lái”.
Xem thêm: 8 lệnh đặt trong chứng khoán là gì? Cách thực hiện lệnh khi giao dịch
Khi đội lái cũng có rủi ro
Quá ham tạo sóng, “đội lái” cũng mắc sai lầm và phải trả giá.
Thông thường, giá đẩy lên được thống nhất trong nội bộ “đội lái” và họ tạo ra cái bẫy để dụ các nhà đầu tư nhỏ lẻ bám đuôi lao vào. Tuy nhiên, do thị trường ảm đạm, giá vẫn chưa lên đến điểm kỳ vọng, thị trường rung lắc thì ngay lập tức các nhà đầu tư nhỏ lẻ ồ ạt bán tháo. “Đội lái” lúc này có ba đầu sáu tay cũng không đỡ nổi và mắc kẹt với đống cổ phiếu giá cao trong cái bẫy do chính mình giăng ra.
Nhà đầu tư có nên tham gia đội lái
Nhìn một cách khách quan, tuy hoạt động của “đội lái” cũng có mặt tích cực, là tạo ra một không khí giao dịch sôi động trên thị trường. Chính những con sóng do “đội lái” tạo ra đã mang lại lợi nhuận cho nhiều nhà đầu tư và góp phần cải thiện thanh khoản cho thị trường.
Tuy nhiên, mặt tiêu cực của những hành vi thao túng, làm giá cổ phiếu của “đội lái” lại vô cùng lớn. Nó gây thiệt hại không chỉ cho đa số các nhà đầu tư nhỏ lẻ, thiếu kinh nghiệm và còn làm thiệt hại lớn cho doanh nghiệp có mã cổ phiếu bị đánh xuống, có thể làm cho doanh nghiệp phá sản hoặc bị thôn tính một cách thụ động.
Ngoài ra, thao túng làm giá chứng khoán làm sai lệch bản chất hoạt động của thị trường chứng khoán, gây ra nguy cơ mất tính hấp dẫn hay sụp đổ TTCK do không còn mối liên kết giữa thị trường với hoạt động của doanh nghiệp. Do đó, nhà đầu tư không nên tham gia các đội lái.
Bài viết trên đã đem lại kiến thức tổng quát nhất về đội lái chứng khoán và những thông tin cần thiết để nhà đầu tư có những quyết định sáng suốt. Để biết thêm nhiều thông tin thú vị về tài chính, bạn đọc hãy tiếp tục theo dõi những bài viết tiếp theo của Libra24h.com nhé!
Nguồn: Tổng hợp
Mai P Nguyen